TIMES LITERARY SUPPLEMENT LOOFT SLUITERTIJD
"SHUTTERSPEED" IS MORTIERS DERDE DIE BIJ HARVILL PRESS VERSCHIJNT
Het jongste nummer van het prestigieuze Britse literaire magazine “Times Literary Supplement” heeft grote lof voor Erwin Mortiers derde roman “Sluitertijd”, vertaald als “Shutterspeed”
"Het dominante beeld van deze roman is dat van de camera, met zijn vermogen om onze dagdagelijkse capriolen betekenis te geven, en tevens een duurzaamheid die het nageslacht klaarder laat zien. Ina Rilkes vertaling registreert op superbe wijze de onophoudelijke, subtiele wisselingen van zienswijzen en gemoed.’
++++++++++++++++++++++++++++++
Mortiers derde roman, waarin de halve wees Joris Alderweireldt, terugblikt op zijn kindertijd bij zijn pleegouders, vormt het sluitstuk van de informele trilogie over het verdwijnende rurale Vlaanderen, dat met "Marcel" en "Mijn Tweede Huid" begint.
Volgens TLS evoceert de "Sluitertijd" een gemeenschap van mensen ‘diep doordrongen van de religie, bovenal in haar ceremoniële dimensie, rituele schouwspelen markeren er het jaar. Maar de religie lijkt hen ook te ontdoen van de nood aan andere idealen. Zij zijn nuchter, aards, geneigd tot grove observaties over andermans fysieke eigenschappen, en wantrouwig tegenover al wat Vlaanderen te buiten gaat.’
Als één van de weinigen merkt criticus Paul Binding op dat de drie eerste romans van Mortier zich in dezelfde dorpsgemeenschap afspelen. Wat hem de kruisverbanden doet herkennen die de afzonderlijke teksten met elkaar verbinden, onder meer de verwijzingen naar het verleden en de nationalistische mythes. Prominent aanwezig in "Marcel" blijven die in “Sluitertijd” op de achtergrond aanwezig:
‘De bittere ironie van de Vlaamse geschiedenis in de twintigste eeuw is dat een inert, homogeen, honkvast volk twee keer afschuwelijk heeft geleden, en op een grote schaal, door de ambities van een grotere natie, net als in de zestiende eeuw.’
Een historische observatie die volgens TLS ook licht werpt op de personages in de roman, zoals de pleegouders van de verteller, ‘die hun emoties onderbrengen in een onavontuurlijke sleur van hard werken, weinig veeleisende genoegens en schrijnende uitbarstingen van ordinair jolijt. Hun gevoelsleven is daarom niet zwakker en hun dood wordt aangrijpend beschreven. Maar hun kijk op het leven eist ook een zware psychologische tol.’
Niet toevallig, besluit Binding, ‘is het dominante beeld van deze roman dat van de camera, met zijn vermogen om onze dagdagelijkse en lichtzinnige capriolen betekenis te geven, en tevens een duurzaamheid die het nageslacht klaarder laat zien. Ina Rilkes vertaling registreert op superbe wijze de onophoudelijke, subtiele wisselingen van zienswijzen en gemoed.’
Eerder al roemde “Times Literary Supplement” Mortiers debuutroman “Marcel” om de wijze waarop hij laat zien 'hoe de levenden het verleden herzien volgens hun noden’ alsook ‘de nauwgezetheid waarmee de auteur in spaarzaam maar erg precies proza, doortrokken van metaforiek, de onaangename waarheden uit het verleden met groot talent weet bloot te leggen.’
Ook elders in het Albion wordt "Shutterspeed" overigens enthousiast ontvangen.
"Het opzet om het verleden te herscheppen aan de hand van film en fotografie beklijft, terwijl de verstilde, krachtige vertelstem, in combinatie met Mortiers elegante proza, de wereld van de roman sprankelend tot leven brengt,’ meldt het Schotse kunst- en cultuurblad “The List”.