Kritieken

Cyrille Offermans over Godenslaap
"Eindelijk een boek dat het verdient in één adem te worden genoemd met Het verdriet van België, het meesterwerk van Hugo Claus, al zijn de verschillen even groot als de overeenkomsten. Godenslaap van Erwin Mortier borduurt niet voort op Claus, het is geen geactualiseerde versie van zijn boek, geen poging door te dringen in de sindsdien verstreken decennia van incestschandalen, politieke verdeeldheid en rechtspopulistische islamofobie – geschiedenis, in de registrerende en ordenende zin van het woord, is Mortiers zaak überhaupt niet. Ook stilistisch zijn de verschillen met Claus groot, maar Godenslaap is op het tijdsgewricht waar Mortier zijn unieke beeldende talent op beproeft wel een vergelijkbaar, net zo moeilijk te overtreffen hoogtepunt als Claus op het zijne. "
lees verder

Poëzierapport over  Voor de stad en de wereld. De gedichten tot dusver
"Wat mij betreft – en deze verzameling bewijst het: Mortier is een belangrijk dichter. Met hem mag de Nederlandse taal en poëzie zich voortreffelijk gelukkig prijzen."
lees verder

En ook 8weekly
Voor de Stad en de Wereld biedt een interessante doorloop van zijn poëzie en geloof. Wie door de lagen van Mortiers bundel afdaalt, vindt in Vergeten licht de keiharde 'rockbottom of poetry'. Een goede keuze dus om met die bundel af te sluiten.
lees verder

En CuttingEdge
Mortier behoort sinds een aantal jaren tot de literaire top van ons taalgebied en met deze verzamelbundel van zijn poëzie bewijst hij waarom. De titel wordt alvast eer aangedaan: de gedichten lezen als gebeden.
lees verder

NRC Handelsblad over Godenslaap
'Mortier schrijft zo goed dat je geneigd bent al het andere als bijzaak te beschouwen. Toch zit ook een deel van de betekenis van Godenslaap in de compositie. Want een paar keer in haar verhaal lijkt Helena bij de vrede aangekomen te zijn, waarna het relaas toch weer richting oorlog  draait – zoals het leven van alle overlevenden.
Daarmee komen we bij  het thema van het boek: de verhouding tussen de grote geschiedenis en de kleine mens.'
lees verder

De Volkskrant over Godenslaap
'Schrijven is, evenals lezen, een geloof, magie. En Mortier weet je voor zijn kerk te winnen vanaf de eerste majestueuze bladzijden waarin Hélène zegt te hunkeren naar een oneindig lange zin, ‘die al wat er is in zich opneemt, zoals een hofdame uit de pruikentijd, in wier lokken een armada van parels kapseist, haar talloze rokken optilt terwijl ze trappen van de opera betreedt – of de ladder van het schavot’.
lees verder

Trouw over Godenslaap
'Je krijgt het gevoel dat je een glimp opvangt van de overweldigende, verbijsterende, zelfs mystieke kant van oorlog. Misschien is het ’genot van de verbijstering’ inderdaad een manier om angst vorm te geven, zoals de oude Hélène bedenkt nadat ze toeristen na afloop van de oorlog met zonnehoed en parasol de loopgraven heeft zien bezoeken.'
lees verder

Poëzierapport over Uit één vinger valt men niet
"...een mij in zijn dwingendheid kippenvel bezorgende, lijf en leden doordringende litanie waarin de autonomie van de taal, het zelfbeschikkingsrecht van de stem (zowel van de dichter als van het individu tout court - hun waardigheid, hun spreken, hun lichaam) worden bepleit. Poëzie als onbuigzaamheid, als een bazuin van rebellie. Poëzie die zich niet schikken wil tot het louter vullen van hiaten in het discours van de macht. Of van de ideologie. Maar poëzie als ‘zieke en oeverloze memorie’ – wellicht haar enige maatschappelijke functie, maar een wezenlijke. Het geheugen, machinekamer van het gedicht. Hier getuigt Mortier van een groot lyrisch en vitaal élan. Vulkanisch ... gespierd, moedig, trots. Een credo."
lees verder

Webmagazine Meander over Uit één vinger valt men niet
"Voortdurend word je als lezer tot een dialoog met de taal gedwongen: je leest, knippert met je ogen, herleest en ontdekt."
lees verder

Cyrille Offermans over Marcel, in Ons Erfdeel
"Mortier gokt niet op vlotheid en herkenning, maar op een vermogen dat momenteel in hoog tempo degenereert, namelijk het magische vermogen van de metamorfose en de transformatie zoals we dat kennen uit het werk van grote auteurs als Bruno Schulz en Walter Benjamin."
lees verder

NRC Handelsblad over Marcel
'Een droom van een debuut, verbluffend in zijn technische beheersing, overrompelend van sfeer, ontroerend en nog geestig ook, en bij dat alles volkomen eigen. Als ik het niet net gelezen had, zou ik dat nu onmiddellijk gaan doen.'
lees verder

en over Mijn Tweede Huid
'Taal als wapen tegen de tijd. Literatuur als redding uit het leven. Een gevaarlijk thema voor een roman, omdat het een soort advertisement for itself is en nogal wat schrijvers aantrekt van het type dat zichzelf graag schouderklopjes geeft met elegant gemijmer over de kunst en hoe die toch als enige de tijd trotseert. Maar bij Mortier geen spoor daarvan. Hij mijmert niet, hij doet iets waar je aan kunt zien dat het hem menens is.'
lees verder

Alsook over Alle Dagen Samen
'Ieder boek van Mortier – en gelukkig publiceert hij nog frequenter dan hij van uitgever wisselt – is een welkome nieuwe kennismaking met zijn tot poëzie gestolde wereld en met zijn roerende taferelen uit het rozevingerige verleden.'
lees verder

en over Sluitertijd
'Paradise regained, het is een klassiek literair thema, maar zelden zo beeldrijk, gevoelig en stilistisch volmaakt vormgegeven als in deze roman over de slechts met taal te winnen strijd tegen vergankelijkheid.'
lees verder

en ook over Vergeten Licht
'Die eigenheid en het persoonlijke idioom keren, waar mogelijk pregnanter nog, terug in Mortiers poëziedebuut. Vergeten licht heet de bundel, maar de rake, uit eigen herinnering geplukte beelden weerspreken die titel. Wie het verleden zo scherp voor de lens kan zetten, tart de vergetelheid.'
lees verder

Libération over Alle Dagen Samen (Les Dix Doigts des Jours)
'Livre après livre, Erwin Mortier, né en 1965 dans la région gantoise, creuse un sillon toujours plus profond où l'écriture se déploie moins en nostalgie qu'en sensations. Ce qui intéresse l'auteur n'est pas tant d'émailler les souvenirs que de faire miroiter au fil des pages la luminosité du regard de l'enfance.'
lees verder

De Volkskrant over Alle dagen samen
Kotsbeu was hij het zelf geworden, zei Erwin Mortier twee jaar geleden, toen hij in zijn derde roman Sluitertijd wederom een dromerig katholiek Vlaams plattelandsjongetje had opgevoerd. De titel moest óók als afsluiting van dat thema worden gezien. De Gentse auteur die met zijn debuut Marcel (1999) grote indruk had gemaakt, evenals met Mijn tweede huid (2000) en Vergeten licht (2001), was toe aan een doorbreking van zijn zelfopgelegde beperking.
lees verder


Fragmentum. Literarische Entdeckungen over 'Marcel'
Das Vergangene lebt in der Gegenwart weiter und lässt sich nicht abschütteln wie Staub auf einer schmutzigen Jacke. So sind es vor allem die zahlreichen Kollaborateure, die sogenannten "Schwarzsäcke", die nach Kriegsende den Hass der anderen zu spüren bekommen. "Marcel" gehört in den Niederlanden und Belgien zu den erfolgreichsten Büchern der letzten Jahren.
lees verder


Fragmentum. Literarische Entdeckungen over 'Meine Zweite Haut'
Er begleitet seinen Protagonisten Anton von der Kindheit bis ins Erwachsenenalter und läßt mit zauberhaften Bildern eine Welt auferstehen, die die innere Entwicklung seines Helden auf eindringliche Weise sichtbar macht. Nie wird Mortier pathetisch oder unglaubwürdig. Im Gegenteil, entwickelt sich doch beim Lesen eine ungeheure Empathie für seinen Helden. Selten ist so zärtlich vom Erwachen der Gefühle und der ersten Liebe zu einem Mann geschrieben worden.
lees verder


Knack over Uit één vinger valt men niet
Een stukje zeep, een doos met knopen of sleutels, een bed met een gerimpelde matras, een kussen of flesjes met verzorgingsmiddelen: het zijn allemaal stille getuigen die een stem krijgen. Mortier doet dat niet door letterlijk gedichten bij de foto's te schrijven, al worden de voorwerpen die erop te zien zijn wel vaak een soort personage. Die meerstemmigheid, de geest die waait waarheen hij wil, maakt Uit één vinger valt men niet tot het grootste waagstuk uit Mortiers oeuvre tot nu toe. Het is, om een groot woord te gebruiken, een herstelpoging van de zijnsverlorenheid, terwijl alles toch rest en rommel blijkt te zijn: 'Komt, gezegenden,// vult de laden van de grondlegging/ der wereld, alles/ daarbeneden staat te huur. / De dingen draaien nog/ maar in hun draden geeuwt een/ engel zonder oorsprong// eindeloos het spijt ons/ dit nummer bestaat niet.' Niet alleen dingen, maar ook woorden vist Mortier terug op: 'Mijnwerkerswoorden als carboon/ zwart van de punt van de stift// toen ik ze vroeger spaarde en op zolder/ in het schrift met grijze lijnen/ in een sprei van broderie anglaise// opborg isomorf kwadratuur/ heliogabalus.'


La Libre Belgique over 'Ma Deuxième Peau'
Chez Erwin Mortier, le roman est une quête douloureuse, presque mystique, d'un individu qui demeure, pour son entourage et pour lui-même, une énigme. Ma deuxième peau", d'Erwin Mortier, est certainement l'une des oeuvres les plus attachantes de la littérature flamande contemporaine.
lees verder


La Libre Belgique over 'Temps de Pose'
Sans doute Mortier a-t-il vu dans l'exploration de la veine psychologique une manière d'être sage et, sans doute, le mérite de cette oeuvre est-il de lui offrir l'image non pas d'un adolescent impatient mais d'un homme mûr qui se retourne sur son enfance, non pour la rejeter mais afin d'en faire un havre de poésie.
lees verder


Le Monde over Marcel
"Dans une atmosphère lourde de parfums surannés, tout l'art d'Erwin Mortier est de suggérer plutôt que de dire. De laisser deviner, à fleur de mots, la douleur d'une famille entachée d'un passé pour le moins trouble."
lees verder


Le Monde Diplomatique over 'Marcel'
Vu au travers des yeux d'un enfant et) formulé dans une langue extraordinairement colorée, c'est un pan de l'histoire flamande, et de la Belgique, qui prend forme.
lees verder


Lire, Magazine Littéraire Over 'Marcel'
Ouvrage intimiste, troublant, Marcel est le premier roman d'un historien d'art, qui sut transformer un coup d'essai en coup de maître: son livre a été couronné de nombreux prix, tant en Belgique qu'aux Pays-Bas
lees verder


Litnet Zuid-Afrika. Die boekehuis met baie wonings over 'Marcel'
Algaande word die talle sensuele beskrywings, die ruimtes waarin die jongeling homself bevind, maar veral die verhulde karakter van Marcel, immer teenwoordig soos die negatief van 'n foto, aanwysings vir die leser: so moet jy die erotiese beeld van die hoofkarakter boetseer. So skryf én verhul Erwin Mortier om via verhulling die ware beeld, die biografie, die lewensgeskrif van die jongeling vir die leser te vorm.
lees verder


Scotland on Sunday over 'My Fellow Skin'
With a simplicity of style, Mortier charts the psychological landscape of an individual's maturation, revealing how we outgrow younger versions of ourselves, shedding and re-shedding our own identities. But here he is also prepared to question the adage that what one gains with age is experience, recognising that all one truly learns is the elusiveness of experience. Mortier brings new meaning to the phrase "economical with the truth", conveying depths of emotional intelligence with the merest touches of description. Nothing is wasted. What resonates throughout his writing is its subtlety.
lees verder


The Guardian over Mijn tweede huid
'There is a sense in which he resembles Proust in his resurrection of lost significant moments. But Proust's world is wound round in webs of reflection and explanation. Mortier strings those obstinately persisting moments of fear, incomprehension, relief like discrete beads on a string. (...) This novel lacks the political and national dimension of Marcel, but has the same interest in recording the unspoken, and where the respectably unspoken recedes into the emotionally unthinkable. It does this with a paradoxical clarity and lucidity that make the silences between the little knots of information glitter."
lees verder